Onları sisteme ve ülkeye yeniden kazandırmamız gerekiyor. “Kusura bakmayın, başka yerimiz yok” demekle bu işi her yıl erteliyoruz. 2009’da YÖK önemli bir artışla kontenjanı 650 bine taşıdı. Bu çok önemli bir sayı idi ama sınava giren öğrenci sayısı da 1.3 milyondu. Yani nerede ise adayların yarısı umutlarını bu yıla erteledi. Sorunu kökten ve kalıcı bir şekilde çözmedikçe dışarıda kalanların sayısı giderek artmakta. Genç insanların umutları azalmakta, kendilerine ve sisteme güvenleri ise yok olmakta. Onlara sahip çıkmamız gerekiyor.

Ülkemizin geleceğine dair yapılan tüm planlamalarda en önemli hedef okullaşma olmalıdır. Özellikle üniversitelileşme. Genel lise veya meslek lisesini bitiren her genci bir şekilde üniversiteye yollamalıyız. Ayırım yapmadan ve engel koymadan. Açık Öğretim’i ciddiye almama rağmen önerim, her öğrencinin örgün öğretimden yararlanmasıdır. Bunun kolay olmadığını biliyorum. Ama imkansız olmadığını da biliyorum. Öncelikli çözüm elbette devlet üniversitelerindeki kontenjanları olabildiğince artırmaktır. İçeriklerini ihmal etmeden ve onları sıradanlaştırmadan yeni devlet üniversiteleri açmalıyız. Var olanların hacimlerini ve niteliklerini arttırmalıyız. Ben inanıyorum ki doğru bir planlama ile 2010’da kontenjan sayısı 750 bine çıkarılabilir. İş yaşamına uygun ve hayattan kopuk olmayan bölümlerin açılması veya kontenjanların artırılması öğrencinin oralara olan talebini de yönlendirecektir.

İkinci yöntem ise, vakıf üniversitelerinin yenilerinin kurulabilmesi için önlerindeki bürokratik engelleri kaldırmalıyız. Sayılarını, niteliklerini ve kontenjanlarını artırmalıyız. Buraları kazanan gençlere uzun vadeli ve mümkünse faizsiz kredi sağlamalıyız. Bankacılık sistemimizin buna uygun bir çözüm bulabileceğini sanıyorum. Vakıf üniversiteleri sadece ekonomik gücü yerinde olan ailelerin çocuklarının gittikleri yerler olmamalı. Her ekonomik kesimden aile, sınavdan yeterli puanı alan çocuğu için kolaylıkla öğrenim kredisi alabilmeli. Bu konudaki tüm çözümleri Kredi ve Yurtlar Kurumu’ndan beklememek gerekiyor. Dünyanın çeşitli ülkelerinde bu konuda uygulanmakta olan yöntemler var. Bize en uygun olanı hayata geçirmek gerekiyor. Vakit kaybetmemek lazım.

En doğru yatırım insana yapılan yatırımdır. Geri dönüşü hemen olmaz belki ama ülkenin geleceğini belirler. Toplum mühendisleri, birçok ülkede ilk madde olarak bunu öne çıkarıyorlar. Bizim de gecikmeden, geleceği planlamamız lazım. İyi planlama ile hem gençlerimizi kazanmalıyız hem de ülkemizin geleceğini.

Cihat Şener (30.12.2009 tarihli Star Gazetesinde yayınlanmıştır)